Nổi bậtTin tức

Sụt lún đất đe dọa hạ lưu Đồng Bằng Sông Cửu Long

Trong vòng  25 năm, đồng bằng sông Cửu Long đã chuyển từ một khu vực ổn định sang một vùng đồng bằng sụt lún nhanh chóng. Sử dụng mô hình nước dưới đất ba chiều mới cho toàn đồng bằng, các nhà nghiên cứu từ Đại học Utrecht và Deltares đã cho thấy mức độ và vị trí đất sụt lún do khai thác nước dưới đất. Nghiên cứu cho thấy Việt Nam đang khai thác nước dưới đất ngày càng gia tăng. Tỉ lệ sụt lún đã đạt tới vài centimet một năm, cao hơn rất nhiều so với mực nước biển dâng toàn cầu vài milimét một năm. Đó là tin báo động đối với đồng bằng chỉ cao 1-2 mét so với mực nước biển. Xâm nhập mặn, rủi ro lũ lụt cao hơn và xói mòn bờ biển đang ngày càng đe dọa đồng bằng. Nếu không có biện pháp hành động, khu vực đất đai màu mỡ như đồng bằng sông Cửu Long – nơi có 20 triệu người sinh sống và sản xuất lương thực cho gần 200 triệu người khác – đang đối mặt với một thảm hoạ lớn.

Khai thác nước dưới đất là một nguyên nhân chính cho sụt lún đất

Các nhà nghiên cứu đã công bố Tác động của việc khai thác nước dưới đất trong 25 năm lên sụt lún đất ở đồng bằng sông Cửu Long, Việt Nam – xác định việc khai thác nước dưới đất là nguyên nhân chính gây sụt lún đất ở đồng bằng sông Cửu Long. Nghiên cứu sử dụng mô hình nước dưới đất ba chiều dựa trên dữ liệu địa chất và địa kỹ thuật, và các phép đo nước dưới đất. Các kết quả đã được so sánh với các phép đo độ cao vệ tinh.

“Đây là lần đầu tiên mô phỏng tính toán sụt lún đất cho một đồng bằng lớn”, Philip Minderhoud, ứng viên tiến sĩ nghiên cứu về sụt lún đất. Nghiên cứu của chúng tôi cho thấy vùng đồng bằng đang “chìm” từ 1-3 cm mỗi năm và tỷ lệ này đang gia tăng. Ở một số nơi, chúng tôi thậm chí đã tìm thấy sự sụt lún ở độ sâu 25-35 cm trong vòng 25 năm. Điều đó cho thấy mức độ nghiêm trọng của vấn đề này: thậm chí còn tệ hơn chúng ta dự đoán. Nhận thức ở Việt Nam đang dần dần tăng lên do thực tế sụt lún đất có những hậu quả rất lớn đối với cuộc sống ở đồng bằng sông Cửu Long. Việc khai thác nước dưới đất cho nước uống, nông nghiệp, nuôi cá và nuôi tôm  là nguyên nhân chủ yếu làm gia tăng sự sụt lún.

Kiến thức về sụt lún đất rất quan trọng đối với việc tăng khả năng phục hồi trước biến đổi khí hậu

Nghiên cứu này cho phép Việt Nam đưa vấn đề sụt lún đất vào các quy hoạch về khả năng phục hồi trước biến đổi khí hậu cho khu vực kinh tế trọng điểm này. Bước tiếp theo sẽ mở rộng mô hình để nó có thể được sử dụng để đưa ra các dự báo. “Khai thác nước dưới đất không phải là nguyên nhân duy nhất gây ra sụt lún đất tại khu vực này”, Gilles Erkens , một chuyên gia về sụt đất lún tại Deltares. “Bên cạnh việc khai thác nước dưới đất ở các tầng sâu hơn, những nguyên nhân khác gây nên sụt lún đất như nén do áp lực của tải và hạ thấp mực nước của tầng nước cạn”. Trong tương lai, các nhà nghiên cứu hy vọng sẽ định lượng được các nguyên nhân khác nhau của sự sụt lún bề mặt đồng bằng.

Sụt lún đất là một vấn đề toàn cầu

Sụt lún đất là một vấn đề thường chỉ được nhận ra khi xảy ra thiệt hại thực tế. Các đồng bằng khác như ở Bangladesh, Indonesia, Trung Quốc và Hoa Kỳ có thể được hưởng lợi từ các kết quả nghiên cứu này. “Nghiên cứu ở ĐBSCL là một bước quan trọng đầu tiên trong việc cung cấp kiến thức mới về sụt lún đất ở đồng bằng và đưa ra các biện pháp khả thi cho vấn đề này”, Esther Stouthamer , nhà nghiên cứu sụt đất lún tại Future Deltas, chương trình nghiên cứu liên ngành tại Đại học Utrecht.

Future Delta tập trung vào việc phát triển và tích hợp kiến ​​thức để quản lý đồng bằng bền vững toàn cầu. Bên cạnh lũ lụt và xâm nhập mặn, sụt lún đất là một trong những đối tượng ưu tiên chính của chương trình nghiên cứu.

Source
Đại học Utrecht - Hà Lan
Tags

Bài viết liên quan

Close